Kunstenaar Start

Kunstenaar Start is bestemd voor beeldend kunstenaars die minimaal 1 tot maximaal 4 jaar professioneel werkzaam zijn. Met deze regeling stimuleert het Mondriaan Fonds de artistieke ontwikkeling en het cultureel ondernemerschap van startende kunstenaars, zodat zij werk kunnen maken dat een betekenisvolle en zichtbare bijdrage kan gaan leveren aan de hedendaagse beeldende kunst in Nederland of het Caribisch deel van het Koninkrijk. Door de verbreding van de opleidingseisen voor de regeling sinds 2020 vinden kunstenaars met verschillende (opleidings)achtergronden al in een beginnend stadium van hun kunstenaarspraktijk een weg naar deze regeling. Kunstenaars kunnen de werkbijdrage gebruiken voor het ontwikkelen van hun kunstpraktijk. De bijdrage bedraagt € 24.900 voor 12 maanden.

Het aantal aanvragen Kunstenaar Start lag iets lager dan in 2024. Ook het toekenningspercentage daalde licht, met ongeveer 5%. Met de start van de nieuwe beleidsperiode 2025-2028 is bij de Kunstenaar Start-regeling afscheid genomen van de voorwaarde dat kunstenaars die enkel een master met een beeldend kunstcurriculum hebben afgerond, binnen 2 jaar na hun diplomadatum moeten aanvragen.

Ook in 2025 blijkt dat startende kunstenaars zeer diverse praktijken hebben en zich vaak niet beperken tot één medium of discipline. Tegelijkertijd waren er ook opvallend veel kunstenaars die zich juist wel weer richten op één specifiek discipline. Zoals Tobias Thaens, die in zijn schilderijen op een poëtische manier de veronderstelling dat natuur en cultuur op artistiek niveau onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn en elkaar voortdurend imiteren laat zien. Net als in 2024 waren er meerdere kunstenaars die maatschappelijke thema’s onderzoeken, wat zich uit in geëngageerde praktijken. Zo reflecteert Tina Farifteh door middel van video, film en installaties op urgente thema’s, zoals het asielbeleid. Met haar werk wil zij de werking van empathie, xenofobie en dehumanisering inzichtelijk maken.

Kunstenaars die de bijdrage in 2025 ontvingen, krijgen in 2027 de mogelijkheid hun werk te tonen op Prospects tijdens Art Rotterdam.

Mentoring Kunstenaar Start

In samenwerking met Cultuur+Ondernemen biedt het Mondriaan Fonds een op maat gemaakt mentoring-traject aan voor kunstenaars die een Kunstenaar Start toegekend krijgen. Zij worden gekoppeld aan succesvolle en ervaren beeldend kunstenaars en curatoren, die zo hun kennis en ervaring delen met een nieuwe generatie.

Uit een evaluatie van de mentoring-trajecten die in 2025 zijn afgerond, blijkt dat het de kunstenaars meer zelfvertrouwen hebben gegeven en hen hebben geholpen beter te reflecteren op hun eigen werk. Als geheel hebben de trajecten positief bijgedragen aan de ontwikkeling van hun artistieke praktijk. Daarnaast geven de deelnemers aan beter inzicht te hebben gekregen in het culturele veld. In 2025 namen 21 kunstenaars deel aan een mentoring-traject.